2020 оны 4-р сарын 9, Пүрэв гараг Зурхай   Цаг агаар

Бид эрүүл мах иддэг үү?


2020 оны 1-р сарын 13. 01:35

Мандал Даатгал ХК нь “Монгол Улсын Эрсдэлийн Тойм”-г жил бүр улсын хэмжээнд “Үндэсний эрсдэлийн индекс”-ийн хамт тооцоолон гаргадаг бөгөөд тус тайлангийн хүрээнд цуврал нийтлэлүүдийг та бүхэндээ хүргэж байгаа билээ. Энэ удаа та бүхэнд “Зуд болон малын гоц халдварт өвчний эрсдэл”-н талаарх нийтлэлийг хүргэж байна.

 

 

  • Бидний идэж буй мах эрүүл үү?
  • Бидний худалдаж авсан малын мах эрүүл малаас бэлтгэгдсэн үү?
  • Бид тухайн малыг ямар бэлчээрт гарч, ямар өвс, тэжээл идэж буйг мэдэх үү?

Үнэндээ хэн эрүүл хүнс хэрэглэхийг хүсэхгүй билээ. Ядаж л малын махны нян, эрүүл ахуй, эмийн хор нөлөө байгаа эсэхийг хэрэглэгч мэдэх эрхтэй. Гэвч сум, аймгийн малын эмч нь ингэж шалгах нь битгий хэл гарал үүслийн бичгийг нь шууд л бичээд өгчихдөг. Дээр нь зудад нэрвэгдсэн, халдвартай малын махыг аль замын хоолны газар, хотын цайны газар, худалдааны төвд нийлүүлэгдэж буйг бид хянаж чаддаггүй. Магадгүй малын энэхүү гоц халдварт өвчин нь вакцины нэгэн төрлийн бизнес ч цэцэглэх боломж олгосныг үгүйсгэх аргагүй. Эцэст нь махны чанар, аюулгүй байдал гэх зүйл үнэхээр хүнд асуудал болон хувирчээ. Бид үнэхээр эрүүл мах идэж байна уу? гэх асуултад эргэлзээ төрүүлж байна.

Сүүлийн 18 жилд 13 удаа малын гоц халдварт шүлхий өвчний тохиолдол илэрч, 2016 онд бог малд мялзан өвчин, 2017 онд хонь, ямааны цэцэг өвчний тохиолдол тус тус гарсан. 2018 оны байдлаар малын гоц халдварт өвчнөөс 6650 мал хорогдож, нийт 2.1 тэрбум төгрөгийн хохирол учирсан байна.

Гэвч энэ бүх асуудлыг хариуцан ажиллаж буй мал эмнэлгийн алба нь ердөө 8 орон тоотой, удирдлага болох улсын малын ерөнхий эмч нь сүүлийн 8 жилийн хугацаанд 5 удаа солигджээ. Өөрөөр хэлбэл ажилтайгаа танилцаж эхлээгүй ажлаасаа гардаг гэсэн үг. Угтаа үндэсний аюулгүй байдалд нөлөөлөхүйц энэ асуудлыг бид хав дараад өнгөрмөөргүй баймаар...

УЧИР ШАЛТГААН РУУ ӨНГИЙХ НЬ

Эрүүл мах хэрэглэхэд биднээс хамаарах, үл хамаарах хүчин зүйлс гэж бий.

Биднээс үл хамаарах хүчин зүйл

"Хэл, хил, мал гуравтайгаа байхад хэн баян Монгол баян" гэж үндэсний радиогаар чихэнд хоногштол явдаг байж билээ. Хэдийгээр нүүдэлчин ард түмнийг мал аж ахуйгүйгээр төсөөлж үл болох ч бид ХАА-н хоёр хувьсгалаас хоцорч үлдсэн.

ХАА-н анхны хувьсгал МЭӨ 9000 онд явагдсан. Хүн төрөлхтөн анх удаа амьтан гаршуулж, газар тариалан эрхлэх болов. Энэ хувьсгалын нөлөөгөөр 50,000 жил нам гүмд байсан хүн төрөлхтний түүхэн хөгжил эхэлсэн. Гэвч хүн төрөлхтний энэ хөгжил тодорхой төлөөстэй байв.

  • Генийн өөрчлөлттэй бүтээгдэхүүний тариалангийн талбай сүүлийн 10 жилд 60 дахин нэмэгдэж, 110 сая га талбайд хүрчээ(Дэлхийн Эрүүл Мэндийн Байгууллага). Хэрэглэгч улс нь мэдээж ядуу, буурай орнууд.
  • Дэлхийн дулаарал, хүлэмжийн хийн ялгарлаас үүдэлтэй ган зуд, байгалийн гамшигт үзэгдлийн давтамж нэмэгдэж байна.

Манай улсад эрүүл малын хоол, тэжээл болох бэлчээрийн талбайн 57 хувь нь хүчтэй доройтож, цөлжих аюулд орсон байна. Талхлагдсан, доройтсон, цөлжсөн бэлчээрээс мал юу олж идэх билээ. Түүнийг дагаад малын махны амт, чанар ч алдагдана. Жишээ нь, хонь гэхэд л 80 гаруй төрлийн ургамлаар хооллодгоос 30 орчим зүйл нь эмийн ургамал байдаг байна.

Дэлхийн дулаарлаас шалтгаалан манай улсад зундаа гантай, өвөлдөө цагаан зудтай жилүүд тохиож байна. Тухайлбал, сүүлийн 77 жилийн 35 жилд нь зудтай жил байжээ. Харин сүүлийн 10 жилд ган зудад өртсөн аймаг, сумдад зориулан 138 тэрбум төгрөгийн тусламж, үйлчилгээ өгчээ. Тэгэхээр биднээс үл хамаарах байгалийн давагдашгүй эдгээр хүчин зүйлсийн эрсдэл цаашид ч нэмэгдэх төлөвтэй байна.

Биднээс хамаарах хүчин зүйлс

Хэдийгээр эрүүл сайн бэлчээрээс ирсэн мал байлаа ч мах бэлтгэлийн ажил нь эрүүл бус орчин нөхцөлд явагдах нь махны бохирдол бий болгох үндсэн хүчин зүйл болно. Тухайлбал, химийн шалтгаант махны бохирдол нь малын гоц халдварт өвчлөлийн эсрэг хийгдсэн янз бүрийн вакцины нөлөөлөл юм. Жишээ нь, ивомек хэмээх вакцин хийснээс 6 сарын дараа л тухайн малын махыг хэрэглэх боломжтой болдог. Гэвч эдгээрийг сайтар хянаж байгаа эсэх нь бас л тодорхой бус.

 

Гарал үүсэл нь баталгаажсан, үйлдвэрийн аргаар бэлтгэсэн, чанар, стандартын шаардлагад нийцсэн махыг хэрэглэгчид хэрэглэх ёстой.

Мал аж ахуй суурьтай манай улс энэ салбарынхаа төлөө тодорхой зүйл хийх цаг нь хэдийн болжээ. 

Манай сайт Танд таалагдаж байна уу. LIKE дараарай, баярлалаа

Сэтгэгдэл бичих

Анхааруулга

Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд azjargal.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. Манай сайт ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү.

Сэтгэгдэл:   0

Шинэ мэдээ

Сэтгэл санааг тань дээшлүүлж, өөдрөг болгох 4 апп1 цаг 34 минутын өмнө

Цар тахлын үед гэртээ хийж болох ДӨРВӨН чухал зүйл1 цаг 41 минутын өмнө

Нийтийн тээврээр үйлчлүүлсэн иргэд НӨАТ-ын сугалаанд оролцох боломжтой боллоо1 цаг 48 минутын өмнө

Үндэсний цэцэрлэгт хүрээлэнгийн хойд замыг ТҮР ХААНА1 цаг 49 минутын өмнө

ЗААВАЛ ХЭВШҮҮЛЭХ долоон дадал1 цаг 50 минутын өмнө

Эрүүл мэндийг хамгаалагч баатрууддаа БАЯРЛАЛАА1 цаг 58 минутын өмнө

Аз жаргал болон түүнийг бий болгодог зүйлсийн тухай баримтууд2 цаг 33 минутын өмнө

“Гэрлээ асаа“ аянд нэгдэхийг уриаллаа5 цаг 37 минутын өмнө

Ерөнхий сайд сургууль, цэцэрлэгийг есдүгээр сарын 1-н хүртэл хичээллүүлэхгүй байх ЧИГЛЭЛ өглөө9 цаг 33 минутын өмнө

Өнөөдөр болох үйл явдлууд9 цаг 36 минутын өмнө

Энэ өдрийн зурхай9 цаг 38 минутын өмнө

Улаанбаатарт өдөртөө 13 хэм дулаан9 цаг 42 минутын өмнө

Ямар ч төлбөргүй СОНИРХОЛТОЙ 10 онлайн сургалтӨчигдөр 03 цаг 25 минут

Shoppy grocery ЦАХИМ ДЭЛГҮҮР НЭЭГДЛЭЭӨчигдөр 03 цаг 15 минут

Залуучуудад зориулсан цахим сургалт эхэлнэӨчигдөр 03 цаг 10 минут

Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулбал өлзийтэй сайнӨчигдөр 03 цаг 08 минут

Ихэнх нутгаар дулаарнаӨчигдөр 03 цаг 06 минут

Нэгдүгээр улирлын НӨАТ-ын баримтаа бүртгүүлэх хугацаа маргааш дуусна2020 оны 4-р сарын 7. 06:53

Энэ өдрийн зурхай2020 оны 4-р сарын 6. 23:57

Улаанбаатарт өдөртөө 10 хэм дулаан2020 оны 4-р сарын 6. 23:56

Хөл хориог “хөнгөлөх” 10 урт роман2020 оны 4-р сарын 6. 02:07

Интернэт төхөөрөмж огт ашиглахгүй байх уу?2020 оны 4-р сарын 6. 01:45

ЦАГ ТӨЛӨВЛӨГЧ аппликейншүүд2020 оны 4-р сарын 6. 01:33

“Ковид-19”-ийн дараа дэлхий яах вэ?2020 оны 4-р сарын 6. 01:13

Өдрийн өнгө2020 оны 4-р сарын 6. 00:41

Улаанбаатарт өдөртөө 13 хэм дулаан2020 оны 4-р сарын 6. 00:40

Өөдрөг явах 25 зарчим2020 оны 4-р сарын 5. 06:23

Япон ардын үг2020 оны 4-р сарын 5. 06:19

ДЭМБ амны хаалт зүүхийг зөвлөж байна2020 оны 4-р сарын 5. 03:47

НӨАТ-ын буцаан олголтоор 40 тэрбум төгрөг олгоно2020 оны 4-р сарын 5. 03:45

Энэ өдрийн зурхай2020 оны 4-р сарын 5. 03:38

Улаанбаатарт өдөртөө 14 хэм дулаан2020 оны 4-р сарын 5. 03:37

Шар усны үерийн аюулаас сэрэмжлээрэй2020 оны 4-р сарын 4. 07:01

Өрнийн зурхай2020 оны 4-р сарын 4. 04:17

Өнөөдөр нийт нутгаар дулаарна2020 оны 4-р сарын 4. 04:16

Өнөөдөр бол ханш нээх өдөр2020 оны 4-р сарын 4. 04:13

Жон Наньшан: Дөрөвдүгээр сарын сүүлээр коронавирусийн эрч суларна2020 оны 4-р сарын 3. 10:17

Ипотекийн зээлийн эргэн төлөлтийг хойшлуулахаар болжээ2020 оны 4-р сарын 3. 10:11

Өнөөдөр Никитон хамтлагийн онлайн тоглолт болно2020 оны 4-р сарын 3. 08:22

Дөрөвдүгээр сарын 4-ны өдөр Хятад даяар гашуудна2020 оны 4-р сарын 3. 06:35

“Эрүүл Монгол 10.000 маск” аяныг эхлүүлж байна2020 оны 4-р сарын 3. 04:12

Мөс цөмрөх аюулаас сэрэмжлүүлж байна2020 оны 4-р сарын 2. 23:46

Энэ өдрийн зурхай2020 оны 4-р сарын 2. 23:45

Улаанбаатарт өдөртөө 17 хэм дулаан2020 оны 4-р сарын 2. 23:44

Хүүхдийн хөгжилд туслах танин мэдэхүйн аппууд2020 оны 4-р сарын 2. 04:00

Гэр бүлээ хэрхэн аз жаргалтай байлгах вэ?2020 оны 4-р сарын 2. 03:48

Сормуусаа ургуулах хялбар аргуудаас2020 оны 4-р сарын 2. 03:40

Бясалгал хийхийн ач тус2020 оны 4-р сарын 2. 03:31

Стресс тайлах хялбар дөрвөн арга2020 оны 4-р сарын 2. 02:28

Ямар тохиолдолд өөрийгөө гэртээ хэрхэн тусгаарлах вэ?2020 оны 4-р сарын 2. 02:18

Инээмсэглэлийн ач тус2020 оны 4-р сарын 2. 02:14

Өнөөдөр болох үйл явдлууд2020 оны 4-р сарын 2. 00:57

Энэ өдрийн зурхай2020 оны 4-р сарын 2. 00:55

Улаанбаатарт өдөртөө 13 хэм дулаан2020 оны 4-р сарын 2. 00:55

Энэ сард 4, 9-өөр төгссөн машины дугаартай жолоочид ТАТВАРАА ТӨЛНӨ2020 оны 4-р сарын 1. 04:33

Олон улсын инээдмийн баярын өдөр2020 оны 4-р сарын 1. 04:22

Өрнийн зурхай2020 оны 4-р сарын 1. 04:20

Цаг агаарын мэдээ2020 оны 4-р сарын 1. 03:35

Ядаргааг хэрхэн тайлах вэ?2020 оны 3-р сарын 31. 08:33

Та хэдэн насандаа ямар үзлэг шинжилгээнд хамрагдах ёстойгоо мэдэх үү2020 оны 3-р сарын 31. 08:30

Тараг, будааны тураах дэглэм2020 оны 3-р сарын 31. 08:22

ЭЕШ-ын талаарх зөвлөгөө, мэдээлэл хүргэх сайт ажиллаж эхэллээ2020 оны 3-р сарын 31. 08:19

Халуун хэмжих аппликейшн2020 оны 3-р сарын 31. 08:10

Ууланд алхах замуудыг удахгүй нээнэ2020 оны 3-р сарын 31. 08:08

Коронавирусийн халдвар авсан иргэн бүрэн эмчлэгдэж эмнэлгээс гарлаа2020 оны 3-р сарын 31. 07:57

Ариутгал халдваргүйжүүлэлтийг жил бүр хийнэ2020 оны 3-р сарын 31. 07:45

Өнөөдөр болох үйл явдлууд2020 оны 3-р сарын 31. 00:02

Өдрийн өнгө2020 оны 3-р сарын 31. 00:00

Өнөөдөр ихэнх нутгаар хүйтэн байна2020 оны 3-р сарын 30. 23:59

Коронавирусын халдвар авсан хоёр хүн бүрэн эдгэрсэн тул эмнэлгээс гаргахаар болсон2020 оны 3-р сарын 30. 04:22

Ихэнх нутгаар хүйтэн байхыг анхааруулж байна2020 оны 3-р сарын 30. 02:08

Дэлгүүрүүдэд нөөцийн мах дуусаж байна2020 оны 3-р сарын 30. 02:05

Өнөөдөр болох үйл явдал2020 оны 3-р сарын 30. 01:58

Коронавирусийн халдвараас сэргийлэхийн тулд сахлаа хусахыг мэргэжилтнүүд зөвлөж байна2020 оны 3-р сарын 30. 01:55

Хаврын цагт хамгийн үнэтэй 7-н зөвлөгөө2020 оны 3-р сарын 30. 01:50

Энэ өдрийн зурхай2020 оны 3-р сарын 30. 00:51

Улаанбаатарт өдөртөө 2 хэм дулаан2020 оны 3-р сарын 30. 00:51

3, 8 тоогоор төгссөн машины дугаартай жолооч энэ сард татвараа төлнө2020 оны 3-р сарын 29. 02:42

НӨАТ-ын баримтаа ирэх сарын 8-ны дотор бүртгүүлээрэй2020 оны 3-р сарын 29. 02:38

Тусгаарлах хоногийг 21 болгож сунгалаа2020 оны 3-р сарын 29. 02:35

Үс шинээр үргээлгэх буюу засуулбал эд, мал арвидна2020 оны 3-р сарын 29. 02:09

Улаанбаатарт өдөртөө 9 хэм дулаан2020 оны 3-р сарын 29. 02:08

Арилжааны банкууд онлайнаар зээл хойшлуулах хүсэлт авч эхэллээ2020 оны 3-р сарын 28. 03:25

“LEAD Mongolia 2020” хөтөлбөрийн бүртгэл эхэллээ2020 оны 3-р сарын 28. 03:23

Гэрээсээ тэтгэлэгт бэлдэх ОНЛАЙН арга хэмжээ2020 оны 3-р сарын 28. 03:21

Амралтын өдрүүдэд нийслэлийн гудамж талбайг халдваргүйжүүлэх ажил үргэлжилнэ2020 оны 3-р сарын 28. 03:17

"Covid-19" халдвараас сэргийлэх аргууд2020 оны 3-р сарын 28. 03:15

Өрнийн зурхай2020 оны 3-р сарын 28. 03:11

Улаанбаатарт өдөртөө 8 хэм дулаан2020 оны 3-р сарын 28. 03:10

Өдрийн өнгө2020 оны 3-р сарын 26. 23:40

Цаг агаарын мэдээ2020 оны 3-р сарын 26. 23:39

Гэр бүлийн аз жаргал хаанаас эхэлдэг вэ?2020 оны 3-р сарын 26. 07:36

Кэмбрижийн дээд боловсролын 700 орчим сурах бичгийг цахимаар ҮНЭГҮЙ үзэх боломжтой2020 оны 3-р сарын 26. 02:26

“Юу байна түүгээрээ” аянд нэгдээрэй2020 оны 3-р сарын 26. 02:20

НӨАТ-ын нэгдүгээр улирлын буцаан олголтыг 4 сард олгоно2020 оны 3-р сарын 26. 02:15

Өнөөдөр болох үйл явдлууд2020 оны 3-р сарын 26. 00:21

Энэ өдрийн зурхай2020 оны 3-р сарын 25. 23:55

Улаанбаатарт өдөртөө 4 хэм хүйтэн2020 оны 3-р сарын 25. 23:54

Хавар арьсаа сайн гуужуулах хэрэгтэй2020 оны 3-р сарын 25. 03:28

КОРОНАВИРУСТ ХАЛДВАР ХЭРХЭН ДАМЖДАГ ВЭ?2020 оны 3-р сарын 25. 03:21